ਦਿਲ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਲਗਾਤਾਰ ਧੜਕ ਕੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਹਰ ਹਿੱਸੇ ਤੱਕ ਖੂਨ ਅਤੇ ਆਕਸੀਜਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਦਿਲ ਦੀ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਹਾਰਟ ਅਟੈਕ, ਸਟ੍ਰੋਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦਿਲ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਖਤਰਾ ਵੱਧ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਦਿਲ ਨੂੰ ਸਿਹਤਮੰਦ ਰੱਖਣ ਲਈ ਕਸਰਤ, ਪੂਰੀ ਨੀਂਦ, ਤਣਾਅ ਘੱਟ ਰੱਖਣਾ ਅਤੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਖੁਰਾਕ ਦੀ ਵੀ ਵੱਡੀ ਭੂਮਿਕਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਖਾਣੇ ਅਜਿਹੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਓਮੇਗਾ-3 ਫੈਟੀ ਐਸਿਡ, ਫਾਈਬਰ, ਐਂਟੀਆਕਸੀਡੈਂਟ, ਪੋਟੈਸ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਦਿਲ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
1. ਤੇਲ ਵਾਲੀ ਮੱਛੀ
ਸੈਲਮਨ, ਮੈਕਰਲ ਅਤੇ ਸਾਰਡੀਨ ਵਰਗੀਆਂ ਤੇਲ ਵਾਲੀਆਂ ਮੱਛੀਆਂ ਵਿੱਚ ਓਮੇਗਾ-3 ਫੈਟੀ ਐਸਿਡ ਭਰਪੂਰ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਓਮੇਗਾ-3 ਦਿਲ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰਾਈਗਲਿਸਰਾਈਡ ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮਾਹਿਰ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਦੋ ਵਾਰ ਮੱਛੀ ਖਾਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਮੱਛੀ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤੇਲ ਵਿੱਚ ਤਲਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਬੇਕ, ਗ੍ਰਿੱਲ ਜਾਂ ਘੱਟ ਤੇਲ ਵਿੱਚ ਪਕਾ ਕੇ ਖਾਣਾ ਬਿਹਤਰ ਵਿਕਲਪ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
2. ਸਿਹਤਮੰਦ ਫੈਟ
ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੀ ਚਰਬੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਮੋਨੋਅਨਸੈਚੁਰੇਟਿਡ ਅਤੇ ਪੋਲੀਅਨਸੈਚੁਰੇਟਿਡ ਫੈਟ ਦਿਲ ਲਈ ਬਿਹਤਰ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਐਵੋਕਾਡੋ, ਜੈਤੂਨ ਦਾ ਤੇਲ, ਸਰੋਂ ਦਾ ਤੇਲ, ਮੂੰਗਫਲੀ, ਬਦਾਮ ਅਤੇ ਕਾਜੂ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤਮੰਦ ਫੈਟ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਖਰੋਟ, ਅਲਸੀ ਦੇ ਬੀਜ, ਚੀਆ ਸੀਡਜ਼ ਅਤੇ ਤੇਲ ਵਾਲੀ ਮੱਛੀ ਵੀ ਚੰਗੇ ਵਿਕਲਪ ਹਨ।
3. ਫਲ ਅਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ
ਫਲ ਅਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਦਿਲ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਫਾਈਬਰ, ਪੋਟੈਸ਼ੀਅਮ, ਵਿਟਾਮਿਨ, ਮਿਨਰਲ ਅਤੇ ਐਂਟੀਆਕਸੀਡੈਂਟ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੰਗਾਂ ਦੇ ਫਲ ਅਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਆਪਣੀ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ:
- ਟਮਾਟਰ
- ਲਾਲ ਪੱਤਾਗੋਭੀ
- ਬੈਂਗਣ
- ਜਾਮੁਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬੇਰੀਜ਼
- ਤਰਬੂਜ
- ਹਰੀਆਂ ਪੱਤੇਦਾਰ ਸਬਜ਼ੀਆਂ
- ਗਾਜਰ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਐਂਟੀਆਕਸੀਡੈਂਟ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਨੂੰ ਸਿਹਤਮੰਦ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਲਸਣ ਅਤੇ ਪਿਆਜ਼ ਵੀ ਭੋਜਨ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਲਸਣ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਯੋਗਿਕ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਦਿਲ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।4. ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਅਤੇ ਮਸਾਲੇਭਾਰਤੀ ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਕਈ ਮਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਐਂਟੀਆਕਸੀਡੈਂਟ ਅਤੇ ਐਂਟੀ-ਇੰਫਲਾਮੇਟਰੀ ਗੁਣ ਵਾਲੇ ਤੱਤ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।ਹਲਦੀ, ਅਦਰਕ, ਲਸਣ, ਦਾਲਚੀਨੀ ਅਤੇ ਓਰੇਗਾਨੋ ਵਰਗੇ ਮਸਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਖੁਰਾਕ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।ਕੁਝ ਬੀਜ ਵੀ ਦਿਲ ਲਈ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤਾਂ ਦੇ ਚੰਗੇ ਸਰੋਤ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਕੱਦੂ ਦੇ ਬੀਜਾਂ ਵਿੱਚ ਮੈਗਨੀਸ਼ੀਅਮ, ਜ਼ਿੰਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਖਣਿਜ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।5. ਫਾਈਬਰ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਖਾਣੇਦਿਲ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਫਾਈਬਰ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਓਟਸ, ਕਿਨੋਆ, ਬ੍ਰਾਊਨ ਰਾਈਸ, ਦਾਲਾਂ, ਛੋਲੇ, ਬੀਨਜ਼ ਅਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਫਾਈਬਰ ਦੇ ਵਧੀਆ ਸਰੋਤ ਹਨ।ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਘੁਲਣਸ਼ੀਲ ਫਾਈਬਰ LDL ਜਾਂ ‘ਬੈਡ ਕੋਲੇਸਟ੍ਰੋਲ’ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਫਾਈਬਰ ਪਚਨ ਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਹੌਲੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਖਾਣੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।ਇਸ ਲਈ ਆਪਣੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਸਾਬਤ ਅਨਾਜ, ਦਾਲਾਂ, ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਫਾਈਬਰ ਵਾਲੇ ਖਾਣਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨਾ ਦਿਲ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਇੱਕ ਚੰਗੀ ਆਦਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।ਦਿਲ ਨੂੰ ਸਿਹਤਮੰਦ ਰੱਖਣ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਣਾ ਹੀ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂਸਿਹਤਮੰਦ ਖੁਰਾਕ ਦੇ ਨਾਲ ਨਿਯਮਿਤ ਕਸਰਤ, ਸਹੀ ਵਜ਼ਨ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣਾ, ਪੂਰੀ ਨੀਂਦ ਲੈਣਾ, ਤਣਾਅ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣਾ ਵੀ ਦਿਲ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।ਜੇ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਜਾਂ ਦਬਾਅ, ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਤਕਲੀਫ਼, ਬੇਹੱਦ ਪਸੀਨਾ, ਚੱਕਰ ਜਾਂ ਦਰਦ ਬਾਂਹ/ਜਬੜੇ ਤੱਕ ਫੈਲਣ ਵਰਗੇ ਲੱਛਣ ਹੋਣ ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਮੈਡੀਕਲ ਸਹਾਇਤਾ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।EDITED BY- HARLEEN KAUR
